02-08-2005

Het Stadsbeleid in Vlaanderen : Praktijkvoorbeelden

Onder redactie van Jan Pille

Het witboek, ‘De eeuw van de stad’, omschrijft ‘stadsbeleid’ als het beleid van een lokaal stadsbestuur. ‘Stedenbeleid’ is dan het beleid van de Vlaamse overheid ten aanzien van de steden. De praktijkvoorbeelden in deze tekst gaan in hoofdzaak over stadsbeleid.

Er is in de titel bewust gekozen voor de benaming ‘praktijkvoorbeelden’ en niet voor Best Practices. Er zijn namelijk twee problemen met de laatste term. Ten eerste heeft elk voorbeeld zijn sterke en zwakkere kanten. Deze zwakkere kanten komen vaak pas na een diepgaandere analyse naar boven, hetgeen niet de bedoeling is van deze tekst. Ten tweede is elk voorbeeld en de waarde ervan contextueel gebonden. Te vaak nemen steden voorbeelden van elkaar over alsof er voor elke uitdaging maar één oplossing bestaat. De term ‘Best Practices’ zou deze indruk kunnen versterken en dat is niet de bedoeling. De voorbeelden in deze tekst kunnen inspirerend werken en een bepaalde richting aanduiden, maar wonderformules zijn het niet.

De praktijkvoorbeelden geven wel een beeld van een aantal initiatieven die de jongste jaren door verschillende steden werden uitgewerkt. Ze tonen aan hoe bestuurders met hun stad omgaan en welke visie hier achter schuilt.

De indeling van de praktijkvoorbeelden gebeurt volgens criteria van het liberaal stedenmanifest ‘Stadslucht Maakt Vrij’. In dat manifest brengen de auteurs in hun concreet plan van aanpak, zes ankerpunten naar voren die moeten leiden tot:

1. Een stadsvriendelijkere mentaliteit op het Vlaams politiek niveau gestoeld op gelijkwaardigheid en vertrekkend vanuit het respect voor lokale autonomie.

2. Een nieuw institutioneel kader voor de steden onder de vorm van stadsgewesten.

3. Een nieuw financieel en fiscaal kader op basis waarvan de steden en hun stadsgewesten de hierna omschreven doelstellingen kunnen realiseren.

4. Een woonomgeving waar men zich thuis voelt

5. Een aangename en efficiënte stad voor stadsgebruikers.

Een stad om in te creëren, te participeren, te consumeren, te produceren. Kortom een stad waar het een lust is om te ondernemen.

‘Een nieuw institutioneel kader voor de steden’(2) moet op Vlaams en Federaal niveau verworven worden en ook de opmaak van ‘een nieuw financieel en fiscaal kader’(3) dient daar te gebeuren. Vermits we ons hier concentreren op het stadsbeleid zullen we voorbeelden of denkpistes die op deze ankerpunten betrekkingen hebben niet vermelden.

Dit geeft ons op basis van het manifest een onderverdeling van praktijkvoorbeelden in vier categorieën:

- het imago van de stad

- de stad als woonomgeving

- het alledaagse gebruik van de stad

- de ondernemende stad.

Als vijfde categorie voegen we daar voorbeelden aan toe die betrekking hebben op de interne organisatie van een stad.

[lees volledige tekst praktijkvoorbeelden in pdf]

[terug naar startpagina]